09.02.2022 Ստուգում ենք նախորդ օրերի առաջադրանքները և վերհիշում ամենամեծ ընդհանուր բաժանարար և ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկ թեման:

1․Թիվը պարզ արտադրիչների վերլուծելով գտեք նրա
բաժանարարները
102|2

51|3

17|17

(1)
124|2

62|2

31|31

(1)
327|3

109|109

(1)
400|2

200|2

100|2

50|5

10|2

5|5

(1)
2․ Թվերը պարզ արտադրիչների վերլուծելով՝ գտեք նրանց
ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը։
18 և 26
108 և 42
25 և 40
58 և 86
44 և 64
3․ Գտեք թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը։
96 և 224
125 և 500
124 և 186
333 և 777
306 և 714
4․ Գտեք թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը։
42 և 64
14 և 27
72 և 80
49 և 77
128 և 24

Մայրենի 09.02.2022

Գոյական-Ծաղիկ, ժամացույց, ջուր, սար, մարդ, երեխա, նավաստի, օձ, ամպ,իքնաթիռ, առվակ, գարուն, թիթեռ, պահակ, նավակ, հատիկ։

Ածական-Ջինջ, բուրավետ, մեծ, ջրոտ, ուրախ, ծաղկավետ, հրաշալի, մաքուր, ճկուն, սև, պայծառ, սպիտակ, գաղտնի, երկաթյա, ոսկեզօծ։

Բայ-վազել, թրթռալ, թիավարել, ջրել, գնալ, լողալ, վազվզել, սողալ, իջնել, բացվել, չխչկալ, գոռգոռալ, բարձրանալ, պահել, ոսկեզօծել։

Մայրենի 08.02.2022 Ացականեր Գոյականեր

1.Կաղնի-գոյական
2.հայտնի-ածական
3.մեծ-ածական
4.կանաչ-ածական
5.աղջիկ-գոյական
6.գետ-գոյական
7.բուք-գոյական
8.բարի-ածական
9.տգեղ-ածական
10.ճշմարտություն-գոյական
11.անտուն-ածական
12.բարկացկոտ-ածական
13.Գայանե-գոյական
14.տուն-գոյական
15.կատու-գոյական
16.գունավոր-ածական
17.կաղամբ-գոյական
18.հեռուստացույց-գոյական
19.խակ-ածական
20.Հայաստան-գոյական

Ինքնուրույն աշխատանք

  1. Ո՞ր  թվին է համապատասխանում  8 հազ+7տ+5մ   կարգային գումարելիների գումարին։

1)875                            2)8075

3)8705                         4)8750

  • Գտիր 7896-ը 10-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը։

1)6             2)96

3)896         4)2

  •           6 կմ 75 մ-ն արտահայտիր  մետրերով։

1)675մ       2)6075

3)81մ          4)135մ

  • Թիվը  12-ի բաժանելիս   ի՞նչ ամենամեծ մնացորդ կարող է ստացվել։

           1)1              2)11

           3)6            4)12

  • Որքանո՞վ  կմեծանա  եռանիշ թիվը, եթե նրա գրությանը ձախից կցագրենք  2 թվանշանը։

 1)200-ով   2)2000-ով

3)2-ով    4)20000-ով

  • Հաշվիր 3248։8- (6 x 240-5 x 240)+500 արտահայտության արժեքը։
  • Պատ՝ 666
  • Երեք թվերի գումարը 880 է։ Դրանցից  երկուսի գումարը  560 է։ Ո՞րն է երրորդ թիվը։
  • 880-560=320
  • Հաշվիր 8 մ9սմ-59սմ  արտահայտության արժեքը։
  • 73, 75, 77
  • Երեք իրար  հաջորդող  բնական  կենտ  թվերի գումարը 225 է։ Որո՞նք են այդ թվերը։
  • Գտիր  այն  թիվը, որը 9-ի բաժանելիս  քանորդում  ստացվում է 18, իսկ մնացորդում՝  6։

9×18=168

168+6=174

  • Եթե  Աշոտի մտապահած թվին ավելացնենք  4-ի եռապատիկը, կստանանք  ամենափոքր եռանիշ թիվը։ Ո՞ր թիվն է մտապահել Աշոտը։
  • 4×3=12
  • 100-12=88

ՄՈՒԿԵՐՈՒ ԺՈՂՈՎԸ

Անգամ մը մուկերը ժողովի կը հաւաքուին խորհելու, թէ ի՞նչ ընեն կատուին
յարձակումներէն զգուշանալու համար։
-Եկէ՛ք կատուին վիզէն զանգակ մը կախենք։ Կատուն երեւալուն պէս,
զանգակը ձայն կը հանէ, մենք ալ կը լսենք ու կը փախչինք, — կ’ըսէ մուկ մը։
-Ի՜նչ հրաշալի բան խորհեցանք,- կ’ըսեն մուկերը։
Ուրիշ մուկ մըն ալ թէ՝

  • Հրաշալի ըլլալու հրաշալի է, բայց թող մէջտեղ ելլէ ան, որ կրնայ զանգակը
    տանիլ ու կատուին վիզէն կախել…
    Բոլորը իրարու կը նային ու …քար լռութիւն կը տիրէ…։

Անգամ մը- մի անգամ

Մուկեր-Մկներ

կը հաւաքուին- հավաքվում եին

Խորհելու-մտածելու

թե ինչ ընեն կատուին-որ ինչ անեն կատուին

եկեք կատուին վիզէն զանգակ մը կախենք-եկեք կատուի վզից զանգակ կախենք

կատուն երեւալուն պէս,-կատուն երբ երևած
զանգակը ձայն կը հանէ, մենք ալ կը լսենք ու կը փախչինք, — կ’ըսէ մուկ մը։-կա

Սուրբ Սարգիս զորավարի մասին

Սուրբ Սարգիս զորավարը(լատ. Սերգիուս) հայոց ամենասիրված սրբերից է։ Ծնվել է Գամիրքի Մաժաք քաղաքում մոտ. 330 թ.սպանվել է 363 թ.Պարսկաստանի Դամղան քաղաքում, ապա թաղվել է Դաշտային Կիլիկիայի Համիան քաղաքում։Սուրբ Սագիսը ազգությամբ հայ չէ, սակայն քրիստոնեական հավատքի համար նահատակված այն վկան է, որի անունը կապվում է Հայոց աշխարհի հետ։ Քրիստոսի քաջ, առաքինի զինվորը և անհաղթ վկան՝ Սուրբ Սարգիսը ազգությամբ հոռոմ էր (այսպես կոչում էին բյուզանդական շրջանի հույներին), ապրում էր Կապադովկյան Կեսարիայի Գամիրք գավառում (4-րդ դար)։ Իր որդու՝ Մարտիրոսի, և 14 քաջ մարտիկների հետ նա նահատակվել է հանուն քրիստոնեական հավատքի։ Արիության համար Ս. Սարգիսը Մեծն Կոստանդիանոս կայսեր (285-337) կողմից կարգվում է իշխան և սպարապետ՝ Հայաստանին սահմանակից Կապադովկիայում։ Նա ոչ միայն գերազանց սպարապետ էր, այլև հիանալի քարոզիչ։ Հռոմեական զորքի ստրատեգ լինելով և լավ պատկերացնելով իրեն սպասվող կտտանքներն ու խոշտանգումները՝ Սուրբ Սարգիսը անվախորեն և համարձակությամբ ամենուր քարոզում էր Սուրբ Ավետարանը, կործանում էր հայկական բագինները, մեհյանները, կառուցում եկեղեցիներ, օգնում աղքատներին ու կարոտյալներին և տարածում քրիստոնեությունը։ 

Սուրբ Սարգիս (տոն)

Սբ. Սարգիսը զբաղվել է նաև քրիստոնեության քարոզչությամբ և եկեղեցաշինությամբ։ Երբ Հուլիանոս Ուրացողի թագավորության օրոք սկսվում են քրիստոնյաների հալածանքները, սբ. Սարգիսը հայտնություն է ստանում Աստծուց հեռանալ կայսրությունից։ Նա իր որդու հետ հաստատվում է Հայաստանում, ուր թագավորում էր Խոսրով թագավորի որդին՝ Տիրանը։ Վերջինս Սարգսին հրամայում է ծառայության անցնել պարսից Շապուհ արքայի մոտ՝ զերծ պահելու երկիրը Հուլիանոսի արշավանքներից։ Այսպիսով, Սարգիսը նշանակվում է զորագնդերի հրամանատար։ Ավանդազրույցի համաձայն՝ նրա զինակիցները, տեսնելով Սարգսի ձեռքով Աստծո կողմից գործած հրաշքները, հրաժարվում էին հեթանոսությունից և ընդունում քրիստոնեությունը։ Սակայն պարսից շահը պահանջում է նրանից պաշտել կրակը և զոհաբերություններ կատարել։ Երբ Սարգիսը հրաժարվում է ուրանալ իր հավատքը և ավերում է բագինը, ամբոխը հարձակվում է նրա որդու՝ Մարտիրոսի վրա և սպանում նրան։ Սարգսին բանտարկում են, ապա՝ գլխատում։ Քրիստոնեական հավատքի համար նահատակվում են նաև Սարգսի 14 զիվորները։

ԻՄ ԵՐԳԸ

Գանձեր ունեմ անտա՜կ, անծե՜ր,
Ես հարուստ եմ, ջա՜ն, ես հարուստ
Ծով բարություն, շընորհք ու սեր
Ճոխ պարգև եմ առել վերուստ։

Անհուն հանքը իմ գանձերի,
Սիրտս է առատ, լեն ու ազատ.
Ինչքան էլ որ բաշխեմ ձըրի—
Սերն անվերջ է, բարին՝ անհատ։

Երկյուղ չունեմ, ահ չունեմ ես
Գողից, չարից, չար փորձանքից,
Աշխարհքով մին՝ ահա էսպես
Շաղ եմ տալիս իմ բարձունքից։

Ես հարուստ եմ, ես բախտավոր
Իմ ծընընդյան պայծառ օրեն,
Էլ աշխարհ չեմ գալու հո նոր,
Իր տրվածն եմ տալիս իրեն։
1918
ԻՄ ԵՐԳԸ
Գանձեր ունեմ անտա՜կ, անծե՜ր,
Ես հարուստ եմ, ջա՜ն, ես հարուստ
Ծով բարություն, շընորհք ու սեր
Ճոխ պարգև եմ առել վերուստ։

Անհուն հանքը իմ գանձերի,
Սիրտս է առատ, լեն ու ազատ.
Ինչքան էլ որ բաշխեմ ձըրի—
Սերն անվերջ է, բարին՝ անհատ։

Երկյուղ չունեմ, ահ չունեմ ես
Գողից, չարից, չար փորձանքից,
Աշխարհքով մին՝ ահա էսպես
Շաղ եմ տալիս իմ բարձունքից։

Ես հարուստ եմ, ես բախտավոր
Իմ ծընընդյան պայծառ օրեն,
Էլ աշխարհ չեմ գալու հո նոր,
Իր տրվածն եմ տալիս իրեն։
1918
ԻՄ ԵՐԳԸ
Գանձեր ունեմ անտա՜կ, անծե՜ր,
Ես հարուստ եմ, ջա՜ն, ես հարուստ
Ծով բարություն, շընորհք ու սեր
Ճոխ պարգև եմ առել վերուստ։

Անհուն հանքը իմ գանձերի,
Սիրտս է առատ, լեն ու ազատ.
Ինչքան էլ որ բաշխեմ ձըրի—
Սերն անվերջ է, բարին՝ անհատ։

Երկյուղ չունեմ, ահ չունեմ ես
Գողից, չարից, չար փորձանքից,
Աշխարհքով մին՝ ահա էսպես
Շաղ եմ տալիս իմ բարձունքից։

Ես հարուստ եմ, ես բախտավոր
Իմ ծընընդյան պայծառ օրեն,
Էլ աշխարհ չեմ գալու հո նոր,
Իր տրվածն եմ տալիս իրեն։
1918
Ց
Գանձեր ունեմ անտա՜կ, անծե՜ր,
Ես հարուստ եմ, ջա՜ն, ես հարուստ
Ծով բարություն, շընորհք ու սեր
Ճոխ պարգև եմ առել վերուստ։

Անհուն հանքը իմ գանձերի,
Սիրտս է առատ, լեն ու ազատ.
Ինչքան էլ որ բաշխեմ ձըրի—
Սերն անվերջ է, բարին՝ անհատ։

Երկյուղ չունեմ, ահ չունեմ ես
Գողից, չարից, չար փորձանքից,
Աշխարհքով մին՝ ահա էսպես
Շաղ եմ տալիս իմ բարձունքից։

Ես հարուստ եմ, ես բախտավոր
Իմ ծընընդյան պայծառ օրեն,
Էլ աշխարհ չեմ գալու հո նոր,
Իր տրվածն եմ տալիս իրեն։
1918

1. Ի՞նչ է գետը:

Գետր ջրային համակարգ է, որն ունի իր առանձին մասերր:

2. Ի՞նչ մասերից է բաղկացած գետային համակարգը:

Գետային համակարգ բաղկացած է
3. Գետերի սնման ի՞նչ աղբյուրներ գիտեք: Բերեք օրինակներ:
4. Ի՞նչ տարբերություն կա հորդացման և վարարման միջե:

Թեմա՝ Երկու թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը և ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը գտնելը՝ թվերը պարզ արտադրիչների վերլուծելով

Դիտարկենք 18 և 24 թվերը: Նրանց բաժանարարներն են.

18-ինը՝ 1, 2, 3, 6, 9, 18

24-ինը՝ 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24

Այստեղից երևում է, որ նրանց մենամեծ ընդհանուր բաժանարարը՝ 6-ը, նրանց բոլոր ընդհանուր պարզ արտադրիչների արտադրյալն է.

6 = 2 x 3

Երկու բնական թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը հավասար է նրանց բոլոր ընդհանուր պարզ արտադրիչների արտադրյալին:

Երկու բնական թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը գտնելու համար պետք է.

  1. Այդ թվերը վերլուծել պարզ արտադրիչների
  2. Ստացված վերլուծումներում գտնել բոլոր ընդհանուր պարզ արտադրիչները
  3. Հաշվել բոլոր ընդհանուր պարզ արտադրիչների արտադրյալը

Երկու բնական թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը գտնելու համար պետք է՝

  1. Այդ թվերը վերլուծել պարզ արտադրիչների
  2. Այդ թվերից որևէ մեկի վերլուծումը լրացնել մյուսի այն արտադրիչներով, որոնք չկան առաջին թվի վերլուծման մեջ
  3. Հաշվել ստացված արտադրյալը

Դիտարկենք 18 և 24 թվերը

18 = 2 x 3 x 3

24 = 2 x 2 x 2 x 3

[18, 24] = 2 x 3 x 3 x 2 x 2 = 72

Իրոք, 72 թիվը բաժանվում է և՛ 18-ի և՛ 24-ի, այսինքն՝ նրանց ընդհանուր բազմապատիկ է:

Առաջադրանքներ

Ընտրեք այն երկու թվերը, որոնց ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը 1-ն է:

18,33,55

18|2

9|3

3|3

1

55|5

11|11

1

35,49,55

35|5

7|7

49|7

7|7

1

55|5

11|11

1

32,81,108

32|2

16|2

8|2

4|2

2|2

81|9

9|3

3|3

108|2

54|2

27|2

1

  1. Թիվը պարզ արտադրիչների վերլուծելով՝ գտե՛ք նրա բոլոր բաժանարարները.
  • 102- 1,2,4,6,51,102
  • 124- 1,2,4, 62, 124
  • 327- 1,3,327
  • 400- 1,2,4,5,8,10,20,40,50,80,100,200,400
  1. Թվերը պարզ արտադրիչների վերլուծելով՝ գտե՛ք նրանց ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը.
  • 18 և 26 — 2
  • 16 և 36 -8
  • 108 և 42-6
  • 44 և 64, — 4
  1. Թվերը պարզ արտադրիչների վերլուծելով՝ գտե՛ք նրանց ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը.
  • 36 և 45 —
  • 16 և 24
  • 108 և 42
  • 44 և 64

Կովը մեկ օրում ուտում է 20 կգ խոտ: Որքա՞ն խոտ է անհրաժեշտ անասնապահին 5 կով մեկ շաբաթ կերակրելու համար:

20×7=140

140×5=600

Պատ՝600կգ